پیشرفت علمی بزرگ در جلوگیری از ریزش مو در بیماران تحت شیمی درمانی
ریزش مو یکی از عوارض جانبی شایع و ناراحتکننده در بیماران مبتلا به سرطان است که تحت شیمی درمانی قرار دارند. این موضوع نه تنها بر ظاهر فرد تأثیر میگذارد بلکه جنبههای روانی و اجتماعی مهمی نیز دارد. اخیراً محققان دانشگاه «شفیلد هالام» در بریتانیا به روشی نوین دست یافتهاند که میتواند ریزش مو در طول درمانهای شیمیدرمانی را بهطور قابل توجهی کاهش دهد یا حتی متوقف کند. در این مقاله، به بررسی یافتههای جدید این پژوهش و شیوه نوین آنها در حفاظت از فولیکولهای مو خواهیم پرداخت.
خنک سازی پوست سر؛ گامی موثر در کاهش ریزش مو
بر اساس یافتههای جدید، سرد کردن پوست سر یکی از روشهای موثر برای جلوگیری از آسیب به فولیکولهای مو در طول شیمی درمانی است. این فرآیند با کاهش جریان خون در پوست سر، باعث کاهش رسیدن داروهای شیمی درمانی به فولیکولها میشود.
- کاهش دمای پوست سر تا حدود ۱۸ درجه سانتیگراد، نقش حیاتی در محافظت از سلولهای مو دارد.
- در دمای پایین، فعالیت سلولهای فولیکول مو کاهش مییابد و تقسیم سلولی کند میشود.
- کاهش تقسیم سلولی باعث میشود داروهای شیمیدرمانی کمتر به سلولهای سالم مو آسیب بزنند.
- این روش معمولاً با استفاده از کلاههای سردکننده انجام میشود که قبل، حین و پس از جلسات درمانی روی سر بیمار قرار میگیرد.
نقش مکمل آنتی اکسیدان ها در تقویت اثر سرمایش
در کنار سرمایش پوست سر، استفاده از آنتیاکسیدانهای موضعی بهعنوان روش مکمل، اثربخشی این شیوه را افزایش میدهد. این ترکیب دوگانه به شکل محسوسی از فولیکولها در برابر آثار مخرب داروهای شیمی درمانی محافظت میکند.
- آنتیاکسیدانها از سلولها در برابر آسیبهای اکسیداتیو محافظت میکنند.
- لوسیونهای حاوی ترکیباتی مانند رزوراترول، میتوانند اثر حفاظتی سرمای موضعی را تقویت کنند.
- استفاده از مکملهایی مانند «ان استیل سیستئین» نیز در محافظت از ساختار سلولهای مو مؤثر است.
- این ترکیب دمایی و دارویی توسط محققان بهعنوان «سلاحی دوگانه» در جلوگیری از ریزش مو شناخته شده است.
تعیین دمای بهینه برای جلوگیری از آسیب به فولیکول مو
بر اساس آزمایشهای دقیق، محققان دریافتهاند که تنها دمای خاصی از سرمای موضعی میتواند عملکرد محافظتی داشته باشد. این یافته باعث اصلاح رویههای فعلی و افزایش دقت در کنترل دمایی شده است.
- دمای ۱۸ درجه سانتیگراد بهعنوان دمای استاندارد برای جلوگیری از آسیب به فولیکولها معرفی شده است.
- دمای بالاتر از این مقدار، مانند ۲۶ درجه، اثربخشی لازم را نداشته و نمیتواند از ریزش مو جلوگیری کند.
- دمای مناسب باعث توقف موقتی تقسیم سلولهای کراتینوسیت میشود که عامل رشد مو هستند.
- این توقف تقسیم سلولی، از آسیبپذیری این سلولها در برابر داروی شیمی درمانی جلوگیری میکند.
شبیه سازی دقیق شرایط شیمی درمانی در محیط آزمایشگاه
برای ارزیابی دقیق روش جدید، پژوهشگران فولیکولهای مو را از پوست سر جدا کرده و در محیط آزمایشگاهی پرورش دادند. سپس آنها را تحت درمان با داروی شیمی درمانی قرار دادند تا تأثیرات آن را بررسی کنند.
- سلولهای کراتینوسیت در پایه فولیکول مو بهسرعت تقسیم میشوند و هدف داروهای شیمی درمانی هستند.
- در دمای معمول، این سلولها تحت تأثیر دارو میمیرند و رشد مو متوقف میشود.
- با استفاده از سرمای کنترلشده، میتوان بهطور کامل از مرگ این سلولها جلوگیری کرد.
- ترکیب سرمایش و آنتیاکسیدان، اثربخشی بهتری نسبت به استفاده تکی از هر یک دارد.
همکاری علمی با صنعت برای کاربردی کردن یافته ها
این پژوهش نه تنها در سطح تئوریک باقی نمانده بلکه با همکاری شرکتهای فعال در حوزه تولید تجهیزات پزشکی نیز همراه بوده است. یکی از این شرکتها دستگاهی پیشرفته برای سرمایش پوست سر طراحی کرده که بهطور عملی در مراکز درمانی قابل استفاده است.
- دستگاه سرمایشی پکسمن، مایع خنککننده را در یک کلاه مخصوص به گردش درمیآورد.
- این کلاه از ۳۰ دقیقه قبل از شروع شیمی درمانی تا ۹۰ دقیقه پس از پایان آن، روی سر بیمار قرار میگیرد.
- هدف از این همکاری، آزمایش عملی روش ترکیبی سرمایش و آنتیاکسیدان در محیطهای بالینی است.
- همچنین تحقیقات برای تعیین ترکیب بهینه آنتیاکسیدانها در حال انجام است.
نتیجه گیری
یافتههای جدید دانشگاه شفیلد هالام گامی بسیار مهم در کاهش عوارض جانبی شیمی درمانی محسوب میشود. روش ترکیبی سرمایش موضعی پوست سر و استفاده از آنتیاکسیدانهای موضعی، امید جدیدی را برای بیماران سرطانی فراهم کرده است که میخواهند در طول درمان، ظاهر طبیعی خود را حفظ کنند. با ادامه تحقیقات و بهکارگیری این روش در کلینیکها، میتوان انتظار داشت که ریزش مو دیگر یک پیامد اجتنابناپذیر شیمی درمانی نباشد.
لینک کوتاه این خبر: https://letafat.net/?p=6193
