چرا وزن ما هر روز تغییر می کند؟ بهترین زمان وزن کشی و عدد واقعی ترازو
اگر چند روز پشت سر هم خودتان را وزن کنید، احتمالا متوجه می شوید که عدد ترازو همیشه ثابت نیست. ممکن است امروز وزن شما کمی بیشتر از دیروز باشد و روز بعد دوباره پایین بیاید. این تغییرات روزانه معمولا طبیعی هستند و لزوما نشان دهنده افزایش یا کاهش چربی بدن نیستند.
وزن بدن در طول شبانه روز تحت تاثیر عوامل مختلفی مانند میزان آب بدن، غذا و نوشیدنی، مصرف نمک و کربوهیدرات، فعالیت بدنی، دفع و تغییرات هورمونی قرار می گیرد. به همین دلیل، برای ارزیابی تغییر واقعی وزن، نباید فقط به یک عدد روی ترازو توجه کرد.
در ادامه بررسی می کنیم که چرا وزن در طول روز تغییر می کند، بهترین زمان برای وزن کشی چه زمانی است و چطور می توانیم از ترازو برای بررسی دقیق تر روند وزن استفاده کنیم.
چرا وزن بدن در طول روز تغییر می کند؟
وزنی که ترازو نشان می دهد فقط وزن چربی بدن نیست. عدد ترازو مجموع وزن بخش های مختلف بدن، از جمله آب، محتویات دستگاه گوارش، ذخایر گلیکوژن و بافت های بدن را نشان می دهد.
هر عاملی که مقدار این موارد را تغییر دهد، می تواند باعث بالا یا پایین رفتن موقت وزن شود. به همین دلیل، حتی اگر میزان چربی بدن شما هیچ تغییری نکرده باشد، ممکن است عدد ترازو در فاصله چند ساعت متفاوت باشد.
غذا و نوشیدنی می توانند وزن را موقتا افزایش دهند
هر چیزی که می خورید یا می نوشید تا زمانی که از بدن هضم و دفع نشده است، بخشی از وزن بدن شما محسوب می شود. بنابراین اگر بعد از یک وعده غذایی یا مصرف مقدار زیادی مایعات روی ترازو بروید، طبیعی است که عدد بالاتری مشاهده کنید.
این افزایش به معنی تبدیل شدن غذای مصرف شده به چربی نیست. برای افزایش قابل توجه چربی بدن، باید مازاد انرژی در طول زمان ایجاد شود و نمی توان افزایش وزن چند ساعته را به تنهایی نشانه چاق شدن دانست.
آب بدن یکی از مهم ترین عوامل نوسان وزن است
آب بخش قابل توجهی از وزن بدن را تشکیل می دهد و تغییر در میزان آب ذخیره شده یا دفع شده می تواند عدد ترازو را به سرعت جابه جا کند.
میزان تعریق، مصرف مایعات، گرمای هوا، فعالیت بدنی و برخی تغییرات هورمونی می توانند تعادل آب بدن را تغییر دهند. در نتیجه ممکن است وزن شما در یک روز چند صد گرم یا حتی بیشتر تغییر کند، بدون اینکه تغییر قابل توجهی در میزان چربی بدن اتفاق افتاده باشد.
مصرف نمک می تواند باعث افزایش موقت وزن شود
یکی از دلایل رایج افزایش وزن روز بعد از یک وعده غذایی شور، احتباس آب است. سدیم موجود در نمک در تنظیم تعادل مایعات بدن نقش دارد و افزایش مصرف آن می تواند باعث شود بدن برای مدتی آب بیشتری نگه دارد.
به همین دلیل، اگر بعد از خوردن غذاهای شور مانند فست فود، غذاهای فرآوری شده یا خوراکی های پرنمک، عدد ترازو افزایش پیدا کرد، نباید بلافاصله آن را افزایش چربی در نظر گرفت. این تغییر ممکن است پس از برگشت مصرف نمک و مایعات به شرایط معمول کاهش پیدا کند.
کربوهیدرات ها چگونه وزن را تغییر می دهند؟
کربوهیدرات ها نیز می توانند روی عدد ترازو تاثیر بگذارند. بدن بخشی از کربوهیدرات مصرفی را به صورت گلیکوژن در کبد و عضلات ذخیره می کند و گلیکوژن با آب همراه است.
به همین دلیل، افزایش یا کاهش ناگهانی مصرف کربوهیدرات می تواند باعث تغییر سریع وزن شود. برای مثال، پس از افزایش مصرف نان، برنج، پاستا و سایر منابع کربوهیدراتی ممکن است وزن برای مدتی بالاتر برود. این تغییر لزوما به معنای افزایش چربی بدن نیست.
ورزش چه تاثیری بر عدد ترازو دارد؟
فعالیت بدنی نیز می تواند وزن را در کوتاه مدت تغییر دهد. هنگام ورزش، به ویژه در فعالیت های شدید یا طولانی، بدن از طریق تعریق آب از دست می دهد و همین موضوع می تواند باعث کاهش موقت عدد ترازو شود.
از طرف دیگر، بدن پس از فعالیت بدنی ممکن است برای مدتی آب بیشتری در بافت ها نگه دارد. همچنین تغییرات مربوط به ذخایر گلیکوژن و ترمیم عضلات می تواند روی وزن تاثیر بگذارد. بنابراین، وزن کشی بلافاصله بعد از ورزش معیار مناسبی برای تشخیص میزان چربی از دست رفته نیست.
دفع می تواند وزن را تغییر دهد
محتویات موجود در معده و دستگاه گوارش نیز وزن دارند. به همین دلیل، وزن فرد قبل و بعد از اجابت مزاج یا دفع ادرار می تواند متفاوت باشد.
یبوست نیز ممکن است باعث شود محتویات بیشتری برای مدت طولانی تری در دستگاه گوارش باقی بماند و عدد ترازو موقتا بالاتر باشد. این تغییر به معنای افزایش چربی بدن نیست و با تغییر وضعیت گوارشی می تواند برطرف شود.
تغییرات هورمونی روی وزن اثر می گذارند
هورمون ها نیز می توانند در نوسانات کوتاه مدت وزن نقش داشته باشند. این موضوع در برخی افراد در مراحل مختلف چرخه قاعدگی بیشتر دیده می شود و ممکن است با احتباس آب، نفخ و احساس سنگینی همراه باشد.
در چنین شرایطی ممکن است وزن برای چند روز افزایش پیدا کند و بعد دوباره کاهش یابد. بنابراین، مقایسه وزن در روزهای مختلف چرخه قاعدگی بدون در نظر گرفتن این تغییرات می تواند باعث برداشت اشتباه از روند واقعی وزن شود.
بهترین زمان برای وزن کشی چه زمانی است؟
اگر هدف شما پیگیری روند وزن است، مهم تر از پیدا کردن یک عدد کاملا ثابت، این است که شرایط وزن کشی را تا حد امکان یکسان نگه دارید.
صبح معمولا زمان مناسبی برای وزن کشی است، زیرا هنوز غذا و نوشیدنی روزانه مصرف نشده و اثر فعالیت های روزانه نیز کمتر است. برای مقایسه بهتر، می توانید هر بار پس از بیدار شدن و استفاده از سرویس بهداشتی و پیش از خوردن و نوشیدن خودتان را وزن کنید.
همچنین بهتر است وزن کشی با یک ترازو و در یک محل ثابت انجام شود تا عوامل محیطی و تفاوت بین ترازوها باعث سردرگمی نشود.
عدد واقعی ترازو کدام است؟
در واقع یک عدد واحد وجود ندارد که بتوان آن را «وزن واقعی» بدن دانست. وزن بدن دائما در حال تغییر است و ترازو در هر لحظه مجموع وزن بدن و محتویات آن را نشان می دهد.
با این حال، وزن صبحگاهی در شرایط مشابه معمولا برای مقایسه روزانه مناسب تر است. اگر امروز عدد ترازو کمی بیشتر از روز گذشته بود، این اختلاف به تنهایی اطلاعات کافی درباره افزایش چربی بدن به شما نمی دهد.
به همین دلیل بهتر است به جای تلاش برای پیدا کردن یک عدد کاملا ثابت، روند تغییرات وزن را در یک بازه زمانی بررسی کنید.
چرا بررسی روند وزن از مقایسه روزانه مهم تر است؟
یکی از اشتباهات رایج این است که فرد وزن امروز را مستقیما با وزن دیروز مقایسه می کند و بر اساس اختلاف چند صد گرم درباره موفقیت یا شکست رژیم غذایی خود قضاوت می کند.
در حالی که نوسان روزانه وزن کاملا ممکن است تحت تاثیر آب بدن و عوامل دیگر باشد. بررسی وزن در یک بازه چند هفته ای تصویر دقیق تری از مسیر کلی تغییرات ارائه می دهد.
اگر وزن در طول زمان و تحت شرایط مشابه به تدریج کاهش پیدا کند، می توان آن را نشانه مناسب تری از کاهش وزن واقعی دانست. به همین ترتیب، افزایش مداوم وزن در طول زمان اهمیت بیشتری نسبت به یک افزایش ناگهانی در یک روز دارد.
چگونه وزن خود را دقیق تر اندازه گیری کنیم؟
برای اینکه اعداد ترازو قابل مقایسه تر باشند، بهتر است وزن کشی را در شرایط مشابه انجام دهید. این کار باعث می شود نوسانات ناشی از زمان و شرایط مختلف کمتر روی نتیجه تاثیر بگذارند.
چند نکته ساده می تواند دقت پیگیری وزن را بیشتر کند:
- وزن کشی را ترجیحا در ساعت مشخصی انجام دهید.
- صبح و پیش از خوردن صبحانه خودتان را وزن کنید.
- قبل از وزن کشی به سرویس بهداشتی بروید.
- لباس های مشابه یا سبک بپوشید.
- ترازو را روی یک سطح صاف و سخت قرار دهید.
- برای پیگیری روند وزن از یک ترازو استفاده کنید.
- بلافاصله بعد از ورزش یا یک وعده غذایی سنگین وزن خود را ملاک قضاوت قرار ندهید.
- به جای تمرکز روی تغییرات روزانه، روند وزن در چند هفته را بررسی کنید.
جمع بندی
عدد ترازو در طول روز ثابت نمی ماند و این موضوع کاملا طبیعی است. غذا و نوشیدنی، آب بدن، نمک، کربوهیدرات، ورزش، دفع و تغییرات هورمونی همگی می توانند باعث شوند وزن شما در کوتاه مدت بالا یا پایین برود.
بنابراین، افزایش وزن از یک روز به روز دیگر لزوما به معنی افزایش چربی بدن نیست. اگر می خواهید روند وزن خود را دقیق تر بررسی کنید، صبح و در شرایط مشابه وزن کشی کنید و به جای حساس شدن نسبت به نوسان های روزانه، تغییرات وزن را در یک بازه چند هفته ای دنبال کنید.
لینک کوتاه این خبر: https://letafat.net/?p=7488
