آیا چاقی در کودکی می تواند بر باروری زنان در بزرگسالی تاثیر بگذارد؟ یافته های یک مطالعه جدید
اضافه وزن و چاقی در دوران کودکی تنها به سلامت جسمی همان سال ها محدود نمی شود و می تواند با برخی پیامدهای سلامت در سال های بعد زندگی ارتباط داشته باشد. یکی از حوزه هایی که در سال های اخیر توجه پژوهشگران را به خود جلب کرده، سلامت باروری زنان است.
یک مطالعه جدید روی بیش از ۶۰ هزار زن در دانمارک نشان داده است که الگوی شاخص توده بدنی بالاتر در دوران کودکی با احتمال کمتر زایمان در برخی سنین بزرگسالی ارتباط دارد. با این حال، یک نکته مهم وجود دارد: پژوهشگران ارتباط مشخصی بین الگوی BMI دوران کودکی و تشخیص ناباروری پیدا نکردند.
به همین دلیل، نمی توان نتیجه گرفت که چاقی در کودکی به طور مستقیم باعث ناباروری در بزرگسالی می شود. یافته اصلی مطالعه بیشتر درباره ارتباط میان اندازه بدن در دوران کودکی و زمان فرزندآوری در سال های بعد زندگی است.
مطالعه جدید درباره چاقی دوران کودکی چه می گوید؟
این پژوهش که در سال ۲۰۲۶ در نشریه JAMA Network Open منتشر شده است، از داده های سلامت و ثبت های ملی دانمارک استفاده کرده است. پژوهشگران، مسیر تغییرات شاخص توده بدنی دختران را در دوران کودکی بررسی کردند و سپس پیامدهای مربوط به زایمان و ناباروری آنها را در بزرگسالی مورد بررسی قرار دادند.
در این مطالعه، اطلاعات مربوط به قد و وزن دختران از حدود ۶ تا ۱۵ سالگی در دسترس بود و بر اساس این داده ها، الگوهای مختلف BMI در دوران کودکی مشخص شد.
- در بخش مربوط به زایمان، اطلاعات ۶۰ هزار و ۸۶۴ زن بررسی شد.
- در میان آنها، ۴۷ هزار و ۶۶۹ نفر در طول دوره پیگیری زایمان داشتند.
- حدود ۳.۸ درصد از زنان، الگوی BMI مرتبط با چاقی در دوران کودکی داشتند.
- اطلاعات مربوط به ناباروری اولیه نیز برای بیش از ۵۸ هزار زن بررسی شد.
- در تحلیل مربوط به هر نوع ناباروری، بیش از ۶۳ هزار زن مورد بررسی قرار گرفتند.
دوره پیگیری این افراد تا پایان سال ۲۰۲۲ ادامه داشت و پژوهشگران پیامدهای باروری را در سنین مختلف بررسی کردند.
احتمال زایمان در زنان با BMI بالاتر در کودکی چقدر متفاوت بود؟
مهم ترین یافته مطالعه زمانی مشخص شد که پژوهشگران سن زنان را نیز در تحلیل خود وارد کردند. ارتباط میان الگوی چاقی در کودکی و احتمال زایمان، در سنین بالاتر واضح تر شد.
در زنان ۲۵ تا ۲۹ ساله که در دوران کودکی الگوی BMI مرتبط با چاقی داشتند، میزان وقوع زایمان در مقایسه با زنانی که الگوی متوسط BMI داشتند، پایین تر بود. نسبت خطر در این گروه ۰.۷۸ گزارش شد که به زبان ساده به معنای حدود ۲۲ درصد کاهش در میزان وقوع زایمان در آن بازه سنی است.
این اختلاف در سنین بالاتر بیشتر شد. در گروه ۳۵ تا ۴۵ سال، نسبت خطر زایمان ۰.۵۶ بود که معادل حدود ۴۴ درصد میزان کمتر وقوع زایمان در مقایسه با گروه مرجع است.
با این حال، این اعداد به معنای آن نیستند که ۲۲ یا ۴۴ درصد از زنان دچار ناباروری شده اند. این مطالعه درباره احتمال یا میزان وقوع زایمان در طول زمان صحبت می کند، نه اینکه چاقی دوران کودکی باعث ناباروری به همان میزان شده باشد.
آیا این مطالعه ارتباطی بین چاقی کودکی و ناباروری پیدا کرد؟
اینجا یکی از مهم ترین نکات مقاله قرار دارد. برخلاف چیزی که ممکن است از تیترهای خبری برداشت شود، پژوهشگران ارتباط معناداری میان مسیر BMI در دوران کودکی و ناباروری پیدا نکردند.
در تحلیل ناباروری اولیه، زنان دارای الگوی چاقی در کودکی نسبت به گروه دارای الگوی متوسط BMI، ارتباط آماری مشخصی با افزایش ناباروری نشان ندادند. همین موضوع در تحلیل مربوط به هر نوع ناباروری نیز مشاهده شد.
بنابراین، نتیجه علمی دقیق تر این است که چاقی یا اضافه وزن در دوران کودکی با کاهش احتمال زایمان در برخی سنین بزرگسالی مرتبط بود، اما این مطالعه نشان نداد که چاقی دوران کودکی به خودی خود باعث ناباروری می شود.
این تفاوت اهمیت زیادی دارد؛ زیرا نداشتن فرزند، دیرتر بچه دار شدن و ناباروری سه مفهوم یکسان نیستند و نمی توان آنها را بدون توجه به روش پژوهش به جای یکدیگر استفاده کرد.
چرا اضافه وزن و چاقی می تواند با باروری ارتباط داشته باشد؟
خود مطالعه جدید سازوکار مشخصی را به عنوان علت این ارتباط اثبات نکرده است. با این حال، شواهد پزشکی موجود نشان می دهد که چاقی در بزرگسالی می تواند بر عملکرد تولید مثل زنان اثر بگذارد.
چربی اضافی بدن می تواند با تغییرات هورمونی، مقاومت به انسولین و اختلال در عملکرد تخمک گذاری همراه باشد. در برخی زنان نیز چاقی با بی نظمی چرخه قاعدگی و مشکلات مربوط به تخمک گذاری ارتباط دارد. انجمن پزشکی تولید مثل آمریکا نیز چاقی را با اختلال عملکرد تخمک گذاری، کاهش باروری طبیعی و برخی پیامدهای ضعیف تر در درمان های ناباروری مرتبط دانسته است.
برخی از این تغییرات می توانند از طریق تاثیر بر محور هورمونی بدن و عملکرد تخمدان اتفاق بیفتند. با این حال، نباید این سازوکارهای شناخته شده در مورد چاقی بزرگسالی را مستقیما به نتیجه مطالعه جدید درباره چاقی دوران کودکی تعمیم داد؛ زیرا پژوهش جدید برای اثبات این مسیرهای زیستی طراحی نشده بود.
آیا باید از چاقی کودکان برای پیشگیری از ناباروری آینده جلوگیری کرد؟
نتایج این مطالعه اهمیت توجه به سلامت کودکان را بیشتر می کند، اما نباید از آن برای ایجاد ترس درباره آینده باروری دختران استفاده کرد.
مهم است که سلامت وزن در کودکان با رویکردی علمی و بدون تمرکز افراطی بر ظاهر بدن دنبال شود. در کودکان، BMI باید با توجه به سن و جنس تفسیر شود و استفاده از معیارهای بزرگسالان برای قضاوت درباره وزن کودک مناسب نیست. در مطالعه مورد نظر نیز پژوهشگران از معیارهای BMI متناسب با سن و جنس استفاده کردند.
همچنین نباید این یافته را به این شکل تفسیر کرد که هر دختری که در کودکی اضافه وزن داشته باشد، در آینده با مشکل بارداری مواجه خواهد شد. چنین نتیجه ای از داده های این پژوهش به دست نمی آید.
جمع بندی
مطالعه جدیدی که در JAMA Network Open منتشر شده، یکی از بزرگ ترین بررسی ها درباره ارتباط BMI دوران کودکی و پیامدهای باروری زنان در بزرگسالی است. این پژوهش نشان داد زنانی که در کودکی الگوی BMI مرتبط با اضافه وزن یا چاقی داشتند، در برخی گروه های سنی احتمال کمتری برای زایمان داشتند و این ارتباط در سنین بالاتر پررنگ تر بود.
با این حال، مطالعه ارتباط معناداری میان BMI دوران کودکی و تشخیص ناباروری پیدا نکرد. بنابراین، نمی توان گفت چاقی در دوران کودکی مستقیما باعث ناباروری می شود.
آنچه این پژوهش بیش از همه نشان می دهد، اهمیت نگاه بلندمدت به سلامت زنان است. سلامت دوران کودکی، وضعیت وزن در بزرگسالی، سن و عوامل مختلف جسمی و اجتماعی می توانند در مسیر سلامت باروری نقش داشته باشند. برای همین، بهتر است به جای ایجاد نگرانی درباره وزن کودکان، بر سلامت عمومی، تغذیه مناسب، فعالیت بدنی و مراقبت های پزشکی متناسب با سن تمرکز شود.
لینک کوتاه این خبر: https://letafat.net/?p=7533
