پریود زودتر از موعد؛ ۱۰ علت اصلی و علائمی که نباید نادیده بگیرید
تغییر زمان شروع قاعدگی یکی از شایع ترین نگرانی های زنان در سنین باروری است. اگر پریود چند روز زودتر از موعد همیشگی آغاز شود، همیشه به معنای وجود یک بیماری جدی نیست. عوامل مختلفی مانند استرس، تغییرات هورمونی، سبک زندگی، مصرف داروها یا حتی تغییرات طبیعی بدن می توانند باعث جابه جایی زمان قاعدگی شوند. با این حال، اگر این اتفاق به طور مکرر تکرار شود یا با علائم غیر طبیعی همراه باشد، بهتر است علت آن توسط متخصص زنان بررسی شود تا در صورت وجود یک بیماری زمینه ای، درمان به موقع آغاز شود.
پریود زودتر از موعد یعنی چه؟
چرخه طبیعی قاعدگی در بیشتر زنان بین ۲۱ تا ۳۵ روز طول می کشد و میانگین آن حدود ۲۸ روز است. اگر فاصله بین دو قاعدگی کمتر از ۲۱ روز باشد یا خونریزی ها به طور مداوم زودتر از زمان معمول شروع شوند، این وضعیت نیاز به بررسی پزشکی دارد.
البته یک بار تغییر در زمان قاعدگی معمولا طبیعی است و می تواند به دلیل تغییرات موقتی بدن رخ دهد. آنچه اهمیت دارد، تکرار شدن این وضعیت یا همراه بودن آن با علائم هشدار دهنده مانند خونریزی شدید، درد زیاد یا نامنظم شدن طولانی مدت چرخه قاعدگی است.
تغییرات ناگهانی در سبک زندگی
بدن برای حفظ تعادل هورمونی به شرایط پایدار نیاز دارد. هر تغییری که این تعادل را بر هم بزند، ممکن است روی زمان تخمک گذاری و در نتیجه شروع قاعدگی تاثیر بگذارد.
تغییر رژیم غذایی، کاهش یا افزایش سریع وزن، ورزش های سنگین، کم خوابی، سفرهای طولانی، تغییر ساعت خواب یا حتی ابتلا به بیماری هایی مانند آنفلوآنزا و سرماخوردگی می توانند باعث شوند پریود چند روز زودتر یا دیرتر آغاز شود. در اغلب موارد، پس از بازگشت بدن به شرایط طبیعی، چرخه قاعدگی نیز منظم خواهد شد.
مصرف داروهای جدید
بسیاری از داروها به صورت مستقیم یا غیر مستقیم بر تعادل هورمون های بدن تاثیر می گذارند. به همین دلیل ممکن است پس از شروع یک داروی جدید، تغییراتی در زمان یا شدت خونریزی قاعدگی مشاهده شود.
داروهایی که بیشتر با تغییرات چرخه قاعدگی ارتباط دارند عبارتند از:
- قرص های جلوگیری از بارداری
- داروهای رقیق کننده خون
- برخی داروهای هورمونی
- داروهای درمان ناباروری
- بعضی داروهای کاهش وزن
- برخی مکمل های گیاهی یا هورمونی
در صورت مشاهده تغییرات مداوم پس از مصرف داروی جدید، بهتر است بدون قطع خودسرانه دارو با پزشک مشورت کنید.
فراموش کردن قرص جلوگیری از بارداری
قرص های ضد بارداری باید هر روز در ساعت مشخصی مصرف شوند تا سطح هورمون ها ثابت بماند. فراموش کردن حتی یک قرص یا مصرف آن با تاخیر می تواند باعث خونریزی زودرس یا لکه بینی شود.
این خونریزی معمولا به دلیل کاهش ناگهانی سطح هورمون ها ایجاد می شود و همیشه به معنای شروع قاعدگی واقعی نیست. اگر چند نوبت مصرف قرص فراموش شود، احتمال اختلال در چرخه قاعدگی و کاهش اثر پیشگیری از بارداری نیز افزایش پیدا می کند.
استرس و فشارهای روحی
سلامت روان ارتباط مستقیمی با عملکرد هورمون های بدن دارد. استرس شدید یا طولانی مدت می تواند فعالیت بخشی از مغز را که مسئول تنظیم هورمون های قاعدگی است، تحت تاثیر قرار دهد.
افزایش هورمون کورتیزول در شرایط استرس، ممکن است زمان تخمک گذاری را تغییر دهد و باعث زودتر یا دیرتر شروع شدن قاعدگی شود. فشار کاری، امتحانات، مشکلات خانوادگی، اضطراب، افسردگی و کم خوابی از مهم ترین عوامل ایجاد این وضعیت هستند.
بلوغ و نزدیک شدن به یائسگی
در دو دوره از زندگی زنان، نامنظم بودن قاعدگی تا حد زیادی طبیعی محسوب می شود. یکی در سال های ابتدایی پس از شروع اولین قاعدگی و دیگری در سال های نزدیک به یائسگی.
در دوران بلوغ، سیستم هورمونی هنوز به تعادل کامل نرسیده است و ممکن است چرخه ها کوتاه یا بلند شوند. همچنین در دوران پیش از یائسگی، کاهش تدریجی عملکرد تخمدان ها باعث می شود قاعدگی گاهی زودتر، دیرتر یا با شدت متفاوت اتفاق بیفتد.
بارداری و خونریزی لانه گزینی
همه خونریزی ها به معنای پریود نیستند. بعضی از زنان در هفته های نخست بارداری دچار خونریزی خفیف یا لکه بینی می شوند که به آن خونریزی لانه گزینی گفته می شود.
این خونریزی معمولا سبک تر، کوتاه تر و کم رنگ تر از قاعدگی طبیعی است. اگر احتمال بارداری وجود دارد، انجام تست بارداری بهترین راه برای تشخیص علت خونریزی است. در صورت خونریزی شدید یا درد شدید شکم در دوران بارداری باید فورا به پزشک مراجعه شود.
پولیپ رحم و آدنومیوز
برخی بیماری های رحم می توانند باعث خونریزی های غیر طبیعی شوند. پولیپ رحم به رشد بیش از حد بافت داخلی رحم گفته می شود و آدنومیوز نیز زمانی رخ می دهد که بافت داخلی رحم وارد دیواره عضلانی آن شود.
این مشکلات ممکن است علاوه بر زودتر شروع شدن پریود، علائم دیگری نیز ایجاد کنند، از جمله:
- لکه بینی بین دو قاعدگی
- خونریزی پس از رابطه جنسی
- درد هنگام قاعدگی
- طولانی شدن مدت خونریزی
- احساس فشار در ناحیه لگن
تشخیص این بیماری ها معمولا با معاینه، سونوگرافی یا هیستروسکوپی انجام می شود.
فیبروم رحم
فیبروم ها توده های خوش خیم عضلانی رحم هستند که در بسیاری از زنان، به ویژه بین ۳۰ تا ۵۰ سالگی، مشاهده می شوند. اندازه و محل قرارگیری فیبروم ها تعیین کننده شدت علائم هستند.
فیبروم رحم می تواند باعث خونریزی شدید، کوتاه شدن فاصله بین قاعدگی ها، درد لگن، کمردرد، احساس فشار روی مثانه، تکرر ادرار و حتی کم خونی شود. بسیاری از فیبروم ها بدون علامت هستند، اما در صورت ایجاد علائم نیاز به بررسی و درمان دارند.
اختلالات هورمونی
تنظیم چرخه قاعدگی به همکاری دقیق چندین هورمون مختلف وابسته است. هرگونه اختلال در عملکرد تخمدان ها یا تغییر سطح هورمون های استروژن و پروژسترون می تواند زمان تخمک گذاری را تغییر دهد.
برخی بیماری ها مانند سندرم تخمدان پلی کیستیک، نارسایی زودرس تخمدان یا افزایش هورمون پرولاکتین نیز می توانند باعث نامنظم شدن قاعدگی شوند. پزشک معمولا برای تشخیص این مشکلات، آزمایش خون و در صورت نیاز سونوگرافی درخواست می کند.
بیماری های تیروئید و غدد درون ریز
غده تیروئید نقش مهمی در تنظیم سوخت و ساز بدن و عملکرد هورمون های جنسی دارد. کم کاری یا پرکاری تیروئید می تواند باعث تغییر در زمان قاعدگی، کاهش یا افزایش خونریزی و حتی اختلال در باروری شود.
اگر علاوه بر تغییرات قاعدگی، علائمی مانند خستگی، افزایش یا کاهش وزن، ریزش مو، یبوست، تپش قلب، لرزش دست یا ضعف عضلانی دارید، بهتر است عملکرد تیروئید توسط پزشک بررسی شود.
چه زمانی باید به متخصص زنان مراجعه کرد؟
اگر تغییر زمان قاعدگی فقط یک یا دو بار در سال رخ دهد، معمولا جای نگرانی نیست. با این حال، بعضی علائم می توانند نشانه وجود یک بیماری باشند و نباید نادیده گرفته شوند.
در صورت مشاهده هر یک از موارد زیر، مراجعه به متخصص زنان ضروری است:
- فاصله بین دو قاعدگی کمتر از ۲۱ روز باشد.
- خونریزی بسیار شدید یا بیشتر از هفت روز ادامه داشته باشد.
- درد شدید شکم یا لگن با مسکن های معمول کنترل نشود.
- بین دو قاعدگی یا پس از رابطه جنسی خونریزی ایجاد شود.
- این وضعیت چند ماه متوالی تکرار شود.
- همراه با خونریزی، تب، ترشحات غیر طبیعی یا بوی نامطبوع وجود داشته باشد.
- احتمال بارداری یا سقط وجود داشته باشد.
چگونه می توان چرخه قاعدگی را منظم تر نگه داشت؟
اگر علت زودتر شروع شدن پریود یک بیماری جدی نباشد، رعایت بعضی نکات می تواند به حفظ نظم چرخه قاعدگی کمک کند. داشتن سبک زندگی سالم تاثیر قابل توجهی بر سلامت هورمون ها دارد.
برای کاهش احتمال نامنظم شدن قاعدگی بهتر است:
- خواب کافی و منظم داشته باشید.
- استرس را با ورزش، مدیتیشن یا تکنیک های آرام سازی کنترل کنید.
- وزن خود را در محدوده سالم حفظ کنید.
- رژیم غذایی متعادل و سرشار از آهن، ویتامین ها و پروتئین داشته باشید.
- داروها را فقط طبق دستور پزشک مصرف کنید.
- تاریخ قاعدگی خود را در تقویم یا برنامه های مخصوص ثبت کنید.
جمع بندی
زودتر شروع شدن پریود همیشه نشانه بیماری نیست و ممکن است در اثر استرس، تغییر سبک زندگی، مصرف داروها یا نوسانات طبیعی هورمونی ایجاد شود. با این حال، اگر این تغییر به طور مکرر اتفاق بیفتد یا با علائمی مانند خونریزی شدید، درد غیر طبیعی، لکه بینی بین دو قاعدگی یا کوتاه شدن مداوم چرخه همراه باشد، بررسی توسط متخصص زنان ضروری است. تشخیص به موقع علت اصلی، علاوه بر حفظ سلامت باروری، از پیشرفت بسیاری از بیماری های زنان نیز جلوگیری می کند. ثبت منظم چرخه قاعدگی و توجه به تغییرات بدن، یکی از بهترین راه ها برای تشخیص زودهنگام مشکلات احتمالی است.
لینک کوتاه این خبر: https://letafat.net/?p=7318
